အခန်း (၈၂) - မန်ဟက်တန် တပ်မကြီး၏ ဌာနချုပ်
အီရင်ဒေါမြို့အတွင်း၌ ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုတို့က ပုံမှန်အခြေအနေသစ်တစ်ခုပမာ ဖြစ်လာခဲ့လေပြီ။
လူတိုင်းသည် မုန်တိုင်းထဲတွင် တုန်ရီနေသော ကြိုးတန်းပေါ်၌ လျှောက်လှမ်းနေရသည့်အလား သတိကြီးစွာ ထားနေကြရသည်။
ဧကရာဇ်မင်းမြတ် အောရက်ခ်သည် သတ်ဖြတ်မှုများကို ဆက်လက်မပြုလုပ်တော့သော်လည်း၊ အသေးအဖွဲ အမှားလေးတစ်ခုကပင် ကပ်ဘေးဆိုက်စေနိုင်မည့်အလား တစ်မြို့လုံးက ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော လေထုထဲတွင် ပိတ်မိနေဆဲဖြစ်သည်။
ထိုအချိန်လေးမှာပင် အင်ပါယာနန်းတော်မှ ထုတ်ပြန်ချက်အသစ်တစ်ခုက လမ်းမများတစ်လျှောက် ပြန့်နှံ့လာပြီး လူတိုင်း၏ အာရုံစိုက်မှုကို ချက်ချင်း ဖမ်းစားလိုက်၏။
"တော်ဝင်အမိန့်စာ အမှတ် ၂၂၈၇- ယနေ့မှစ၍ အခွန်အခအားလုံးကို ရာခိုင်နှုန်း နှစ်ဆယ် လျှော့ချကောက်ခံမည်ဖြစ်သည်။"
...
ထိုသတင်းက မိုးကြိုးပစ်ချလိုက်သလို ရိုက်ခတ်သွားသည်။
မျက်တောင်တစ်ခတ်စာ အချိန်အတွင်း အီရင်ဒေါမြို့ တစ်မြို့လုံး ရုတ်ရုတ်သဲသဲ ဖြစ်သွားလေတော့သည်။
"ဘာ။ ဘာပြောလိုက်တာလဲ။"
"ဧကရာဇ်မင်းမြတ် အောရက်ခ်က... အခွန်တွေ လျှော့ချလိုက်တယ်ပေါ့။"
"အင်ပါယာက တကယ်ပဲ အခွန်လျှော့ချရေး အမိန့် ထုတ်ပြန်လိုက်တာလား။ ဘယ်လိုလုပ် ဖြစ်နိုင်မှာလဲ။"
လပေါင်းများစွာကြာ အင်ပါယာ၏ ဘဏ္ဍာရေးအခြေအနေမှာ ပျက်စီးယိုယွင်းနေခဲ့သည်။ ဘဏ္ဍာတိုက်မှာ ခမ်းခြောက်လုနီးပါး ဖြစ်နေပြီး နန်းတော်က ရွှေပြားများရရှိရေးအတွက် အသည်းအသန် ဖြစ်နေခဲ့ရသည်။ ယခုမူ အောရက်ခ် က အခွန်များကို လျှော့ချလိုက်သည်ပေါ့။
သူများ ရူးသွားပြီလား။
ထိုအမိန့်စာက တောမီးပမာ ပြန့်နှံ့သွား၏။ အရက်ဆိုင်များ၊ ဈေးများ၊ မူးမတ်များ၏ နေအိမ်များနှင့် ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်များတွင် လူတိုင်းက ထိုအကြောင်းကိုသာ တီးတိုးပြောဆိုနေကြသည်။
အချို့က ဝမ်းသာလုံးဆို့နေကြပြီး၊ အချို့က သံသယဝင်နေကြသည်၊ အချို့က ဇဝေဇဝါဖြစ်နေကြကာ အချို့ကမူ ဤသည်မှာ ထောင်ချောက်တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း အခိုင်အမာ ယုံကြည်နေကြ၏။ သို့တိုင် တစ်မြို့လုံးတွင် လွှမ်းခြုံသွားသော စိတ်လှုပ်ရှားမှုကိုမူ မည်သူကမျှ မငြင်းဆန်နိုင်ခဲ့ပေ။
အီရင်ဒေါမြို့အတွင်း တိတ်ဆိတ်စွာ ပုန်းခိုနေကြသော လျှို့ဝှက်အင်အားစုများမှာလည်း အလားတူ မှင်တက်အံ့ဩသွားကြသည်။
"ဒါက အဓိပ္ပာယ်မှ မရှိတာ" ဟု လူအများက တွေးလိုက်ကြ၏။
သူတို့သိထားသော အောရက်ခ် မှာ သနားညှာတာမှုကင်းမဲ့ပြီး ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သူ ဖြစ်သည်။ အခွန်များ မတိုးမြှင့်ပါကပင် သနားညှာတာသည်ဟု သတ်မှတ်၍ ရနေပြီဖြစ်သည်။ သို့သော် လျှော့ချလိုက်ခြင်းမှာမူ တွေးပင်မတွေးဝံ့စရာပင်။
ကြီးကျယ်သော အင်အားစုများ၏ ခေါင်းဆောင်များမှာ ဆွံ့အသွားကြသည်။ သီတင်းပတ်ပေါင်းများစွာ လျှို့ဝှက်စွာ ဖန်တီးထားခဲ့သော သူတို့၏ အကြံအစည်များမှာ ဤလုပ်ရပ်တစ်ခုတည်းဖြင့်ပင် အစစအမွှာမွှာ ဆုတ်ဖြဲခံလိုက်ရလေပြီ။ အစီအစဉ်များက ပြာကျသွားပြီး ဗျူဟာများက အဓိပ္ပာယ်မဲ့သွားခဲ့သည်။ အောရက်ခ် ၏ ရုတ်တရက် အမိန့်စာကြောင့် သူတို့အားလုံး ရှေ့ဆက်ရမည့် ခြေလှမ်းများအတွက် ရေရာမှုကင်းမဲ့သွားကြတော့သည်။
...
ခရော့စ်ဘရစ်ချ် အင်ပါယာ ၏ တောင်ဘက် အလွန်ဝေးကွာသော နေရာတွင် ကျယ်ပြန့်လှသော တောင်တန်းကြီးတစ်ခုဖြင့် ပိုင်းခြားထားသည့် အက်ခ်ရှာ ပြည်နယ် တည်ရှိလေသည်။
ထိုတောင်ကြားများ၏ အောက်ခြေတွင် မန်ဟက်တန် တပ်မကြီး ၏ ဌာနချုပ် တည်ရှိရာ မန်ဟက်တန် ဟု ခေါ်ဆိုသော စည်ကားလှသည့် မြို့ကြီးတစ်မြို့ ရှိလေသည်။
ထိုအချိန်တွင် တပ်မကြီး၏ ကြီးမားလှသော အစည်းအဝေးခန်းမကြီး အတွင်း၌၊ လိုင်ကာရွန် ၏ အစီရင်ခံစာကို နားထောင်ရန် အဆင့်မြင့် အရာရှိကြီးများ အားလုံး စုဝေးနေကြသည်။
"အဲဒီ လျှို့ဝှက်ဆန်းပြားတဲ့ လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်သူတွေက ကျွမ်းကျင်သူအဆင့် စွမ်းအားရှင်တစ်ယောက်ကို မျက်တောင်တစ်ခတ်စာ အချိန်အတွင်းမှာပဲ သတ်ဖြတ်နိုင်စွမ်းရှိတယ်" လိုင်ကာရွန် က လေးနက်တည်ကြည်စွာဖြင့် ပြောလိုက်သည်။ "ပြီးတော့ အဲဒီ ထူးဆန်းတဲ့ အနက်ရောင်ချပ်ဝတ် စစ်သည်တွေက... မိုးကြိုးရဲ့ စွမ်းအားကိုတောင် ကွပ်ကဲနိုင်ကြတယ်။"
"ဟိုင်းရူးလ် စစ်တက္ကသိုလ် ရဲ့ ကျောင်းအုပ်ကြီး အဲဗရက် တောင်မှ အဲဒီမိုးကြိုးကို မခံနိုင်ခဲ့ဘူး။ သူ ဆုတ်ခွာဖို့ ဖိအားပေးခံရပြီး၊ နောက်ဆုံးမှာ အသက်ရှင်ဖို့အတွက် သက်သက် သူ့ရဲ့ အဖိုးတန်ဆုံး ရတနာတစ်ခုကိုတောင် ထုတ်သုံးခဲ့ရတယ်။"
အခန်းတွင်း၌ တင်းမာမှုများဖြင့် လေးလံသွား၏။
အရာရှိများက စိုးရိမ်ပူပန်နေသော အကြည့်များ ဖလှယ်လိုက်ကြပြီး၊ သူတို့၏ မျက်နှာများမှာ မှောင်မိုက်ကာ ရေရာမှုမရှိဖြစ်နေကြသည်။
"အဲဒီ အောရက်ခ် ဆိုတဲ့လူက... သူ့ရဲ့ စွမ်းအားက တကယ်ပဲ အဲဒီလောက်တောင် ကြောက်စရာကောင်းနေတာလား" တစ်စုံတစ်ယောက်က တီးတိုးရေရွတ်လိုက်သည်။
မန်ဟက်တန် တပ်မကြီး ၏ စစ်မှန်သော အရှင်သခင်မှာ အမည်ခံ တပ်မှူးမဟုတ်ဘဲ၊ တပ်မကြီးကို နောက်ခံပေးထားသည့် ဧရာမ ကုန်သွယ်ရေးအဖွဲ့ကြီး၏ ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သူ အီသန် အမည်ရသော လူတစ်ယောက်ပင် ဖြစ်သည်။
အီသန် က မျက်မှောင်ကို တင်းကျပ်စွာ ကြုတ်ထားပြီး၊ သူ နားထောင်နေစဉ် သူ၏ မျက်လုံးများထဲတွင် သံသယနှင့် မယုံကြည်နိုင်မှုများ တဖျပ်ဖျပ် ဖြစ်ပေါ်နေ၏။
သို့သော် လိုင်ကာရွန် က တုံ့ဆိုင်းမသွားခဲ့ပေ။
"ဥက္ကဋ္ဌကြီး" သူက ဆက်ပြောသည်။ "ခင်ဗျားကို ကျွန်တော် ဘယ်တော့မှ လိမ်မှာမဟုတ်ဘူးလို့ ကျိန်ဆိုရဲပါတယ်။ ဒီမှာရှိတဲ့ လူတိုင်း ကျွန်တော့်ရဲ့ စွမ်းအားက သူရဲကောင်းအဆင့် ဆိုတာ သိကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီအချိန်မှာတော့ အဲဒီမိုးကြိုးရှေ့မှာ ကျွန်တော် လုံးဝ အကူအညီမဲ့သွားသလို ခံစားခဲ့ရတယ်။"
"ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောရရင်၊ ကျွန်တော် အပြေးမြန်ခဲ့လို့သာ အသက်ရှင်ခဲ့တာ။ နှလုံးတစ်ခုန်စာ အချိန်လေးလောက် နောက်ကျသွားခဲ့ရင်တောင်၊ ကျွန်တော် အဲဒီမှာတင် သေနေလောက်ပြီ၊ ခင်ဗျားဆီကိုလည်း ဘာအစီရင်ခံစာမှ ရောက်လာမှာ မဟုတ်တော့ဘူး။"
အရာရှိများက မခြောက်သွေ့သေးသော ဒဏ်ရာများကို သယ်ဆောင်ထားဆဲဖြစ်သည့် သူ၏ ခန္ဓာကိုယ်ဆီသို့ လှမ်းကြည့်လိုက်ကြပြီး၊ သူတို့၏ သံသယများ အရည်ပျော် ပျောက်ကွယ်သွားကြလေသည်။
ရှယ်ယာရှင်တစ်ဦးက စကားစလာ၏။
"မင်းပြောသလို အခြေအနေတွေက တကယ်ဖြစ်နေတယ်ဆိုရင်တော့၊ မန်ဟက်တန် တပ်မကြီး အနေနဲ့ ရှေ့ဆက်လုပ်မယ့် အစီအစဉ်တွေကို ပြန်စဉ်းစားဖို့ လိုလိမ့်မယ်။"
နောက်တစ်ဦးက စိုးရိမ်တကြီးဖြင့် ဝင်ပြောလိုက်သည်။ "တကယ်ပါပဲ။ အောရက်ခ် က ဟေမာန်ခုန်ပျံ ကြေးစားတပ်ဖွဲ့ အပေါ် အဆုံးအစမရှိတဲ့ စစ်ပွဲ ကြေညာထားတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဟေမာန်ခုန်ပျံ က... ငါတို့ရဲ့ အမည်ခံ အဖွဲ့သက်သက်ပဲ မဟုတ်ဘူးလား။ ဆိုလိုတာက အောရက်ခ် က ငါတို့ကို သူ့ရဲ့ ရန်သူအဖြစ် သတ်မှတ်ပြီးသွားပြီပဲ။"
"ဒါဆို ဘာလို့ တွန့်ဆုတ်နေဦးမှာလဲ။" ဒေါသကြီးသော အရာရှိတစ်ဦးက စားပွဲကို ထုလိုက်သည်။ "ခရော့စ်ဘရစ်ချ် အင်ပါယာ ထဲ တည့်တည့်ချီတက်ပြီး နန်းတော်ကို ဝင်စီး၊ အောရက်ခ် ရဲ့ ခေါင်းကို ပခုံးပေါ်ကနေ ဖြတ်ချပစ်လိုက်ရုံပဲ!"
"သူက လူတစ်ယောက်တည်းပဲဟာ။ ကြောက်စရာမှ မလိုတာ" ဟု တစ်စုံတစ်ယောက်က လှောင်ပြောင်လိုက်သည်။
သို့သော် အခြားတစ်ဦးက သတိထားရန် ဖြတ်ပြောလိုက်၏။ "အော်ဒွန်ဘာသာရေးအသင်းတော် ကကော။ အဲဒါက ငါ့ကို အနှောင့်အယှက်အပေးဆုံးပဲ။ ဘာသာရေးအသင်းတော်က အင်ပါယာရဲ့ အမည်ခံ အစောင့်အရှောက်လေ။ ငါတို့ မဆင်မခြင် လှုပ်ရှားလိုက်ရင် သူတို့ရဲ့ ဒေါသကို ဆွပေးလိုက်သလိုများ ဖြစ်မနေဘူးလား။"
အခန်းတွင်း၌ အငြင်းပွားမှုများ ပေါက်ကွဲထွက်လာသည်။
"သတ္တိကြောင်တဲ့ ကောင်တွေ!" အရာရှိတစ်ဦးက ဟောက်လိုက်သည်။ "အောရက်ခ် က ငါတို့ကို အမြစ်ပြတ်ချေမှုန်းမယ်လို့ ကြေညာထားပြီးပြီ။ သူက ငါတို့ကို သေခန်းပြတ်တိုက်ဖို့ ဖိအားပေးနေတာကို မင်းတို့က အဘွားအိုတွေလို ကြောက်လန့်တကြား တုန်ရီနေကြတယ်ပေါ့?!"
"ဒီကိစ္စ ဘာသာရေးအသင်းတော်ဆီ ရောက်သွားရင်တောင်၊ အကြောင်းပြချက်က ငါတို့ဆီမှာ ရှိတယ်။ အောရက်ခ် က အရင် စစ်ကြေညာခဲ့တာပဲ!"
"ဟုတ်တယ်။ ငါတို့က မိုးကြိုးလို ပြန်လည်တိုက်ခိုက်ပြီး သူ့ကို အပြတ်ရှင်းပစ်ရမယ်။ ဘာသာရေးအသင်းတော် လိုအပ်တာက ခရော့စ်ဘရစ်ချ် အင်ပါယာ ပဲ— အောရက်ခ် ကိုယ်တိုင်ကို လိုအပ်တာ မဟုတ်ဘူး။"
သို့သော် သတိထားလိုသော အသံတစ်သံ ထွက်ပေါ်လာဆဲပင်။
"လိုင်ကာရွန် ရဲ့ အစီရင်ခံစာအရ၊ အောရက်ခ် ကို သတ်ဖို့က အဲဒီလောက် မလွယ်ကူနိုင်ဘူး။ ကောင်းတာကတော့... ငါတို့ အကူအညီ လိုအပ်လိမ့်မယ်။ အကောင်းဆုံးက ပထမဆုံး ဥက္ကဋ္ဌကြီး ကိုယ်တိုင် နိုးထလာဖို့ပဲ။"
ထိုစကားများအပြီးတွင် တိတ်ဆိတ်မှုက လွှမ်းမိုးသွားသည်။
အချိန်ကြာမြင့်စွာကတည်းက နှစ်နှစ်ခြိုက်ခြိုက် အိပ်မောကျနေခဲ့သော ပထမဆုံး ဥက္ကဋ္ဌကြီး ၏ နာမည်က လေထုထဲတွင် လေးလံစွာ တွဲလောင်းကျလာ၏။
သူ့ကို နှိုးရန်မှာ သေးငယ်သော ကိစ္စရပ်မဟုတ်ပေ။ ပေးဆပ်ရမည့် တန်ဖိုးကို စဉ်းစားရင်း အီသန် ၏ မျက်နှာက မှောင်မိုက်သွားလေသည်။
...
တစ်ချိန်တည်းမှာပင် မန်ဟက်တန်မြို့ အပြင်ဘက်၌ ပြည်သူများ သတိမထားမိလိုက်ချိန်တွင် လက်နက်အပြည့်အစုံ တပ်ဆင်ထားသော ပျက်သုဉ်းခြင်းစစ်သည်တော် ငါးရာ စုဝေးရောက်ရှိနေကြပြီဖြစ်သည်။
သူတို့က မြို့၏ အလယ်ဗဟိုရှိ မိုးမျှော်နေသော ကြေးစားတပ်ဖွဲ့ ဌာနချုပ်ဆီသို့ စူးစိုက်ကြည့်နေကြပြီး သူတို့၏ မျက်နှာများပေါ်တွင် ရက်စက်သော အပြုံးများ ပြန့်ကျဲနေ၏။
...
"ရပ်စမ်း။ မင်းတို့က ဘယ်သူတွေလဲ။"
မြို့တံခါးဝတွင် အစောင့်များက ပျင်းရိပျင်းတွဲ အသံကို မြှင့်ကာ မေးလိုက်ကြသည်။
"မန်ဟက်တန်မြို့ ထဲကို ဝင်ဖို့အတွက် တစ်ယောက်ကို ကြေးပြားတစ်ပြား... နေဦး၊ ငွေပြားတစ်ပြား ပေးရမယ်။ မင်းတို့လို လက်နက်အပြည့်အစုံနဲ့ အဖွဲ့မျိုးဆိုရင်တော့ တစ်ယောက်ကို ငွေပြားဆယ်ပြား ပေးရမယ်။"
သူတို့ထဲမှ တစ်ယောက်က လှောင်ပြောင်လိုက်သည်။ "မင်းတို့ပုံစံကို ကြည့်ရတာ မန်ဟက်တန် တပ်မကြီး မှာ အဖွဲ့ဝင်ဖို့ လာလျှောက်တာမလား။ ဒါဆို မင်းတို့ ဒုက္ခမများရအောင် ငါကူညီလိုက်မယ်။ မင်းတို့တစ်ယောက်ချင်းစီမှာ ရွှေပြားဆယ်ပြားစီ မပါလာရင်တော့ တပ်မကြီးက ဘယ်တော့မှ လက်ခံမှာ မဟုတ်ဘူး။"
ကင်းစောင့်များက သူတို့၏ အကြည့်များကို စစ်သည်များပေါ်သို့ ပေါ့ပေါ့ပါးပါး ဝေ့ကြည့်လိုက်ကြပြီး၊ အရေအတွက် များပြားနေသော်လည်း သတိထားစောင့်ကြည့်သည့် အရိပ်အယောင် အနည်းငယ်မျှပင် မပြကြပေ။
သူတို့အတွက်မူ ဤသည်မှာ ပုံမှန်ကိစ္စတစ်ခုပင်။
မကြာခဏဆိုသလိုပင် အခြားနေရာများတွင် ရပ်တည်ရန် အလွန်အားနည်းလှသော စုတ်ပြတ်နေသည့် ကြေးစားတပ်ဖွဲ့များသည် တပ်မကြီး၏ လက်ခံမှုကို မျှော်လင့်ကာ ဤနေရာသို့ လာရောက်လေ့ရှိကြသည်။
သို့သော် လက်တွေ့ကတော့ ကြမ်းတမ်းလှသည်။ တပ်မကြီး၏ လူသစ်စုဆောင်းရေး စံနှုန်းများက အလွန် တင်းကျပ်လှ၏။ ရွှေပြားဆယ်ပြား မရှိပါက ဝင်ရောက်ရန် မေ့ထားလိုက်ရုံသာ။
ခွန်အားနဲ့ ပတ်သက်လို့လား။ ထေ့ငေါ့စရာကောင်းသည်မှာ၊ ခွန်အားဆိုသည်မှာ တပ်မကြီးက အနည်းဆုံး ဂရုစိုက်သော အရာဖြစ်နေခြင်းပင်။
သို့သော် ထိုအချိန်လေးမှာပင်၊ ပျက်သုဉ်းခြင်းစစ်သည်တော်များ ၏ အရှိန်အဝါများ စတင် မြင့်တက်လာတော့သည်။
အစပိုင်းတွင် ဖျော့တော့နေသော်လည်း၊ ကောင်းကင်ယံမှ ဖိချလာသော မုန်တိုင်းတစ်ခုပမာ တဖြည်းဖြည်း လေးလံလာ၏။
တံခါးစောင့်များက တစ်ခုခု မှားယွင်းနေပြီဖြစ်ကြောင်း ပထမဆုံး အာရုံခံမိလိုက်ကြသည်။ အသက်ရှူကျပ်စေသော ဖိအားကြီးက သူတို့အပေါ် ကျရောက်လာချိန်တွင် သူတို့၏ မျက်လုံးများက ထိတ်လန့်တကြား ပြူးကျယ်သွားကြ၏။
"ဒါ... ဒါ မဖြစ်နိုင်ဘူး..."
ဒီလောက် ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ တည်ရှိမှုမျိုး!
လာပြီး အကူအညီ တောင်းရမ်းလေ့ရှိကြသော သနားစရာ ကြေးစားတပ်ဖွဲ့များနှင့် ဘာတစ်ခုမှ မတူညီပေ။
မဟုတ်ဘူး— ဒါက အများကြီး ပိုပြီး ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ အရာတစ်ခုပဲ။ မန်ဟက်တန် တပ်မကြီး ရဲ့ စစ်သည်တွေနဲ့ ယှဉ်ရင်တောင်၊ ဒီအရှိန်အဝါက အဆပေါင်းများစွာ သာလွန်နေတယ်။
"တ-တံခါးပိတ်! မြန်မြန်၊ တံခါးပိတ်လိုက်စမ်း!"
အစောင့်များမှာ အပြင်းအထန် တုန်ရီနေကြ၏။ သူတို့က နောက်လှည့်ကာ ထွက်ပြေးရန် ကြိုးစားကြသော်လည်း၊ အကြောက်တရားက သူတို့ကို သံကြိုးများပမာ ချည်နှောင်ထားလေသည်။ သူတို့၏ ခြေထောက်များက ကျောက်တုံးများလို လေးလံနေပြီး ခြေတစ်လှမ်း လှမ်းရန်ပင် အလွန်ခဲယဉ်းလှသည်။
မလဲကျဘဲ ဆက်လက် မတ်တတ်ရပ်နေနိုင်သည်ကပင် ထူးခြားနေပြီဖြစ်သည်။
သူတို့၏ ရဲဘော်အချို့မှာ ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်မှုကြောင့် အကြောသေသွားပြီး ပြန်မထနိုင်ဘဲ လဲကျသွားကြလေပြီ။
"ဒါ... ဒီလူတွေက ဘယ်သူတွေလဲ။"
"ဒီလောက်စွမ်းအားကြီးတာ... အရမ်းကို ကြောက်စရာကောင်းတာပဲ..."
သို့သော် ထိုအချိန်တွင်မူ၊ လွန်စွာ နောက်ကျသွားခဲ့ပြီ ဖြစ်တော့သည်။