အခန်း (၄၁) - စီမံခန့်ခွဲမှုများ (အပိုင်း ၂)
"စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အကြံပေးအဖွဲ့ ဟုတ်လား" ဖလန်တီနပ်စ်သည် ထိုဝေါဟာရကို အစိမ်းသက်သက် ဖြစ်နေပုံရသည်။
"ဟုတ်တယ်၊ ငါတို့ကို စစ်ရေးစစ်ရာမှာ အချိန်မရွေး အကူအညီပေးနိုင်မယ့် အဖွဲ့တစ်ခုပေါ့" မက်ဆီမတ်စ်က ကျန်ရှိနေသူများကို တစ်ချက်ဝေ့ကြည့်ကာ ရှင်းပြလိုက်သည်။ "ဥပမာ- စခန်းတစ်ခု တည်ဆောက်တော့မယ်ဆိုရင် ဘယ်လိုပုံစံမျိုး ဆောက်ရမလဲဆိုတာ မင်းတို့က လမ်းညွှန်ပေးရမယ်။ ဒါမှမဟုတ် စစ်မြေပြင်ကို သွားကြတဲ့အခါမှာလည်း ဘယ်လိုဗျူဟာမျိုးနဲ့ တိုက်မလဲဆိုတာ မင်းတို့က မူကြမ်းရေးဆွဲပေးရမယ်။ ငါတို့အားလုံး သဘောတူညီချက်ရပြီဆိုရင် အဲဒီအစီအစဉ်အတိုင်း တိုက်ကြတာပေါ့..."
'ဒါက ရောမစစ်တပ်ထဲက စခန်းချရေးအရာရှိ (Camp Officer) ရဲ့ အလုပ်မျိုးပဲ မဟုတ်လား။ မဟုတ်သေးဘူး... အာဏာက အဲဒီအရာရှိထက်တောင် ပိုကြီးမယ့်ပုံပဲ' ဖလန်တီနပ်စ်က သူ့ဘာသာ တွေးနေမိသည်။ 'ရိက္ခာအဖွဲ့ကိုပဲ တာဝန်ယူထားရတဲ့ လူငယ်လေးတစ်ယောက်က ဒီလို စစ်ရေးလုပ်ဆောင်ချက်တွေပါတဲ့ အဖွဲ့ငယ်လေးကို ဖွဲ့စည်းဖို့ ကြံစည်နေတာ ကြည့်ရင် သူ့ရဲ့ ရည်မှန်းချက်က မသေးလှဘူးပဲ... ဒါပေမဲ့ သူပြောခဲ့တဲ့ ဟောပြောချက်တွေနဲ့ ပုံပြင်တွေကို ပြန်စဉ်းစားကြည့်ရင်တော့ ဒါက ဖြစ်သင့်ဖြစ်ထိုက်တဲ့ ကိစ္စပါပဲ'
"စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အကြံပေးအဖွဲ့ပေါ့လေ... ကောင်းပါပြီ၊ ကျွန်တော် စမ်းကြည့်ပါ့မယ်" ဖလန်တီနပ်စ်၏ အသံမှာ တည်ငြိမ်နေသော်လည်း မက်ဆီမတ်စ်အပေါ် ကြည့်သည့် အကြည့်တို့မှာ သိသိသာသာ ပြောင်းလဲသွားခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။
မက်ဆီမတ်စ်က ထိုအပြောင်းအလဲကို သတိမမူမိဟန်ဖြင့် ဆက်ပြောသည်— "အခုလောလောဆယ် စစ်ဘက်အကြံပေးအဖွဲ့ လုပ်ဆောင်ရမယ့် ကိစ္စတစ်ခု ရှိတယ်။ ဒီတစ်ခေါက် ငါတို့ အောင်ပွဲရခဲ့တာဟာ ကံကောင်းလို့လို့ ပြောရမယ်။ မနေ့က ရင်ဆိုင်တိုက်ပွဲမှာ ငါတို့တပ်တွေ အကြီးအကျယ် အရေးနိမ့်ခဲ့တာပဲ။ အဲဒါကြောင့် ခေါင်းဆောင်တွေက စစ်သည်တွေကို တင်းကျပ်တဲ့ စစ်ပညာသင်တန်းတွေ ပေးဖို့ စီစဉ်နေကြတယ်။ ငါတို့ရဲ့ ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့လည်း ချွင်းချက်မဟုတ်ဘူး။ အဲဒါကြောင့် မင်းကို စစ်ဘက်အကြံပေးအဖွဲ့ရဲ့ ခေါင်းဆောင်အဖြစ် တာဝန်ပေးပြီး ငါတို့ ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေကို ရောမစစ်တပ်ရဲ့ စည်းကမ်းအတိုင်း ပြင်းပြင်းထန်ထန် လေ့ကျင့်ပေးစေချင်တယ်၊ မင်း လုပ်နိုင်မလား"
ဖလန်တီနပ်စ် ပြန်မပြောမီမှာပင် ဖီဆာရိုစ်က ကြားဖြတ်၍ ဆိုလိုက်သည်။ "မက်ဆီမတ်စ်... ငါတို့ ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့က ငါတို့ဘာသာ လေ့ကျင့်လို့ ရပါတယ်။ ပြင်ပလူတွေ ပါဝင်ပတ်သက်ဖို့ မလိုဘူး ထင်တယ်"
"မင်းတို့ဘာသာ လေ့ကျင့်မယ် ဟုတ်လား" မက်ဆီမတ်စ်၏ မျက်နှာမှာ တည်ကြည်သွားကာ— "ဒါဆိုရင် မင်းက ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ကို စနစ်တကျ ဘယ်လို ချီတက်ရမလဲဆိုတာ သိလို့လား။ ခံစစ်စခန်းတစ်ခုကို ဘယ်လို တည်ဆောက်ရမလဲဆိုတာ သိလား။ ရန်သူနဲ့ ရင်ဆိုင်ရတဲ့အခါ စစ်ကြောင်းတွေကို ဘယ်လို ဖြန့်ကျက်ရမလဲ သိလား။ စစ်သည်တွေကို တိုက်စစ်ဆင်ဖို့ ဒါမှမဟုတ် ဆုတ်ခွာဖို့ ခရာနဲ့ စည်တွေကို သုံးပြီး ဘယ်လို အမိန့်ပေးရမလဲဆိုတာရော သိလား..."
ဆက်တိုက်ထွက်ပေါ်လာသည့် မေးခွန်းများကြောင့် ဖီဆာရိုစ်မှာ ဆွံ့အသွားရသည်။ အတော်ကြာမှ အသံကို မနည်းညှစ်ထုတ်ကာ— "ရန်သူကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဘယ်လို တိုက်ရမလဲဆိုတာကိုတော့ ညီအစ်ကိုတွေကို ငါ သင်ပေးနိုင်ပါတယ်!" ဟု ပြန်ပြောလိုက်သည်
"တစ်ဦးချင်း တိုက်ခိုက်ရေးစွမ်းရည် မြှင့်တင်တာက စစ်သည်တစ်ယောက်အတွက် အခြေခံအရည်အချင်းပဲ။ ငါတို့ မနေ့ကလိုမျိုး ကမောက်ကမနဲ့ ဆုတ်ခွာတာမျိုး နောက်ထပ် မဖြစ်အောင် သင်ယူရမယ့်အရာတွေ အများကြီး ရှိသေးတယ်" မက်ဆီမတ်စ်က လေးလေးနက်နက် ဆိုသည်။ "ဖလန်တီနပ်စ်ဟာ ရောမစစ်တပ်ရဲ့ တပ်စိတ်မှူးဟောင်းတစ်ယောက် ဖြစ်ခဲ့တဲ့အပြင် စစ်ပွဲအတွေ့အကြုံတွေလည်း အများကြီးရှိတဲ့သူ။ သူက ငါတို့အတွက် အကောင်းဆုံး ဆရာတစ်ယောက် ဖြစ်လာလိမ့်မယ်"
"သူက ရောမစစ်တပ်ရဲ့ တပ်စိတ်မှူး ဟုတ်လား" ဖီဆာရိုစ်မှာ အံ့သြသွားရသည်။ မက်ဆီမတ်စ်သည် ဖလန်တီနပ်စ်ကို ကျွန်ဟောင်းတစ်ယောက်အဖြစ် ရောမစစ်တပ်ထဲမှာ ကြာကြာနေခဲ့ဖူးသူမို့ တန်ဖိုးထားသည်ဟုသာ သူထင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤမျှ အဆင့်အတန်းမြင့်ခဲ့သူတစ်ဦးဟု သူ မမျှော်လင့်ထားခဲ့ပေ။ ကျန်ရှိနေသူများလည်း အံ့သြသွားကြကာ ဖလန်တီနပ်စ်အပေါ် ထားရှိသည့် သဘောထားများမှာလည်း ရှုပ်ထွေးသွားကြသည်။
"ဟေး!" မက်ဆီမတ်စ်က သူတို့ကို သတိပေးသည့်အနေဖြင့် အော်ဟစ်လိုက်သည်။ "ဝင်းထဲမှာ ငါပြောခဲ့တာကို မမေ့ကြနဲ့။ တပ်စိတ်မှူးဖြစ်ဖြစ်၊ သာမန်ရောမစစ်သည်ပဲဖြစ်ဖြစ် သူတို့အားလုံးဟာ အီတလီက အောက်ခြေလူတန်းစားတွေပဲ။ ဖလန်တီနပ်စ်ဟာ တပ်စိတ်မှူးဘဝကနေ ကျွန်ဘဝကို ရောက်ခဲ့ရတဲ့အထိ အခက်အခဲတွေ အများကြီး ကြုံခဲ့ရသူဖြစ်သလို ငါတို့လိုပဲ ဆင်းရဲဒုက္ခတွေကို ခံစားခဲ့ရသူပဲ။ သူဟာ ငါတို့နဲ့ ပူးပေါင်းပြီး ရောမကို ပြန်တိုက်ဖို့ ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပြီဆိုမှတော့ သူဟာ ငါ့ရဲ့ ညီအစ်ကိုပဲ။ ငါတို့အားလုံးက သူ့ကို နွေးနွေးထွေးထွေး ကြိုဆိုကြရမယ်!"
မက်ဆီမတ်စ် ပြောပြီးသည်နှင့် အက်ခရိုနစ်က ချက်ချင်းပင် ပြုံးလိုက်ကာ— "ခေါင်းဆောင် ပြောတာ မှန်ပါတယ်။ ဖလန်တီနပ်စ်ရဲ့ အတိတ်က အခြေအနေက ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် အခုတော့ သူက ငါတို့လူပဲ။ နောက်ပြီး ရိက္ခာအဖွဲ့ထဲမှာ တပ်စိတ်မှူးတစ်ယောက် ရှိနေတာက ငါ့ကို ပိုပြီး လုံခြုံသလို ခံစားရစေတယ်!" ဟု ဆိုသည်။
ပီဂါရစ်ကမူ ဝန်လေးစွာဖြင့်— "အာရှမိုင်းနားမှာ ရောမစစ်သည်တွေက သဘောရှိ ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်ခဲ့လို့ ကျွန်ဖြစ်ခဲ့ရတာ။ အဲဒီတော့ ရောမစစ်သည်တွေကို ငါကတော့ မုန်းတီးရုံပဲ ရှိတယ်၊ မနှစ်သက်ဘူး။ ဒါပေမဲ့ မင်းက ရောမစစ်သည်ဟောင်းဖြစ်ခဲ့ပေမဲ့ အခုတော့ ကျွန်တစ်ယောက်ပဲ။ ခေါင်းဆောင်ကလည်း ပြောထားပြီဆိုတော့... ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် ရိက္ခာအဖွဲ့ကနေ ကြိုဆိုပါတယ်" ဟု ပြောလိုက်သည်။
"ခင်ဗျားက ဆာဘိုင် (Sabine) လူမျိုးလား" ဂါယပ်စ်က မေးလိုက်သည်။ ဖလန်တီနပ်စ်က အနည်းငယ် အံ့အားသင့်သွားပြီး— "ဟုတ်ပါတယ်" ဟု ခေါင်းညိတ်ပြသည်။
"ခင်ဗျားရဲ့ လေယူလေသိမ်းက ဆင်တူနေတာနဲ့ မေးကြည့်ချင်နေတာ" ဂါယပ်စ်က ပြုံးလျက်— "ဘယ်မြို့ကလဲ" ဟု မေးမြန်းလိုက်ပြန်သည်။
"ကူနိုစ် (Kunos) ကပါ"
"ငါက အီလန်တမ် (Aeluntum) မှာ နေခဲ့တာ၊ မင်းနဲ့ သိပ်မဝေးဘူး" ဂါယပ်စ်၏ အပြုံးက ပိုမိုကျယ်ပြန့်သွားကာ— "ငါတို့ ခဏခဏ စကားပြောကြရမယ်" ဟု ဆိုသည်။
"ကောင်းပါပြီ" ဖလန်တီနပ်စ်၏ မျက်နှာပေါ်တွင် နောက်ဆုံး၌ အပြုံးစတစ်ခု ပေါ်လာခဲ့သည်။
"ရိက္ခာ... ရိက္ခာအဖွဲ့ကနေ ကြိုဆိုပါတယ်" ဆက်ဆီပစ်စ်ကလည်း အနည်းငယ် ကြောက်လန့်တကြားဖြင့် နှုတ်ဆက်လိုက်သည်။
ထိုစဉ် ဖီဆာရိုစ်က ဖလန်တီနပ်စ်ရှေ့သို့ ခြေလှမ်းကျဲကျဲဖြင့် တိုးသွားရာ မက်ဆီမတ်စ်မှာ ဖီဆာရိုစ်က တစ်ခုခု ရန်ရှာတော့မည်ဟု ထင်မှတ်ကာ ထိတ်လန့်သွားသည်။ သို့သော် ဖီဆာရိုစ်က အပြုံးကြီးဖြင့်— "ခင်ဗျားက ရောမစစ်တပ်ရဲ့ တပ်စိတ်မှူး ဖြစ်ခဲ့တာကို အစောကြီးကတည်းက ပြောသင့်တာ။ ဗျူဟာတွေနဲ့ နည်းဗျူဟာတွေမှာ ခင်ဗျားက ကျွန်တော့်ထက် သာမှာ သေချာပါတယ်။ ကျွန်တော့်ကိုလည်း အများကြီး သင်ပေးပါဦး!" ဟု စိတ်အားထက်သန်စွာ ဆိုလိုက်လေသည်။
မက်ဆီမတ်စ်မှာ သက်ပြင်းချနိုင်တော့သည်။ ဤလူငယ်၏ ပွင့်လင်းသည့် စရိုက်ကြောင့် ပဋိပက္ခမဖြစ်နိုင်ကြောင်း သူ နားလည်လိုက်သည်။ ဖလန်တီနပ်စ်မှာလည်း သက်သာရာရသွားခဲ့သည်။ အားလုံးက သူ့၏ အတိတ်ကို လက်ခံပေးပြီး သူ့ကိုရော၊ အခြားစစ်ကျွန်များကိုပါ ဖော်ဖော်ရွေရွေ ဆက်ဆံကြသည်ကို ကြည့်ခြင်းဖြင့် ရိက္ခာအဖွဲ့အတွင်း မက်ဆီမတ်စ် မည်မျှ ဩဇာကြီးမားသည်ကို သူ သိမြင်လိုက်သည်။ ထို့ကြောင့် သူက တည်ကြည်စွာဖြင့်— "ငါတို့ စစ်ဘက်အကြံပေးအဖွဲ့က ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် လေ့ကျင့်ပေးပါ့မယ်။ ဒါပေမဲ့ ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင် အင်အားက နည်းနေသေးတော့ စစ်ကြောင်းဖြန့်တာတွေကို လေ့ကျင့်ဖို့ ခက်ခဲနိုင်တယ်" ဟု ဆိုသည်။
"အခုပဲ လေ့ကျင့်တာ စလိုက်ပါ၊ နောက်ပိုင်း လူတွေ ထပ်တိုးလာဦးမှာပါ" မက်ဆီမတ်စ်၏ အဖြေက ဖလန်တီနပ်စ်၏ ထင်မြင်ချက်ကို ပိုမိုခိုင်မာစေခဲ့သည်။ ဤလူငယ်သည် ရိက္ခာအဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ရာထူးတစ်ခုတည်းနှင့် တင်းတိမ်မည့်သူ မဟုတ်ပေ။
မက်ဆီမတ်စ်က ကျန်သူများကို ကြည့်ကာ ထပ်လောင်းပြောကြားသည်— "ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့တင် မဟုတ်ဘူး၊ မင်းတို့လည်း အားလပ်ချိန်ရရင် မင်းတို့ရဲ့ လက်အောက်ငယ်သားတွေကို ခေါ်ပြီး လေ့ကျင့်ပေးကြရမယ်"
"ဟင်? ကျွန်မတို့လည်း လေ့ကျင့်ရဦးမှာလား?!" အက်ခရိုနစ်က အံ့သြတကြီး အော်လိုက်သလို ကျန်သူများလည်း မျက်လုံးအဝိုင်းသား ဖြစ်သွားကြသည်။
"မနေ့က ငါတို့တပ်တွေ အရေးနိမ့်သွားတဲ့အချိန်မှာ ငါတို့ နောက်တန်းအဖွဲ့တွေသာ မထိတ်လန့်ဘဲ စစ်ကြောင်းမပျက်ခဲ့ရင် အစီအစဉ်အတိုင်း တောင်ပေါ်ကို ဘေးကင်းကင်းနဲ့ ဆုတ်ခွာနိုင်ခဲ့မှာ..." မက်ဆီမတ်စ်က လေးနက်သည့်လေသံဖြင့် ဆိုလိုက်သည်။ "ရောမစစ်တပ်နဲ့ တိုက်ရမယ့်ပွဲက အရှည်ကြီး ကျန်သေးတယ်။ တိုက်ပွဲတိုင်းမှာ အနိုင်အရှုံးဆိုတာ ရှိနေမှာပဲ။ ငါတို့ ရိက္ခာအဖွဲ့ဟာ တိုက်ခိုက်ရေးစွမ်းရည် အားနည်းသလို ပစ္စည်းကိရိယာတွေလည်း များနေတဲ့အတွက် ရန်သူရဲ့ အဓိက ပစ်မှတ်ဖြစ်နေတတ်တယ်။ ငါ မင်းတို့ကို လေ့ကျင့်ခိုင်းတာဟာ ရန်သူကို ဘယ်လိုသတ်ရမလဲဆိုတာ သင်ပေးဖို့ မဟုတ်ဘူး။ အမိန့်ကို နာခံတတ်ဖို့၊ ခေါင်းဆောင်ရဲ့ စကားကို နားထောင်တတ်ဖို့နဲ့ အန္တရာယ်ကြုံလာရင် ဘေးကင်းကင်းနဲ့ မြန်မြန်ဆန်ဆန် ဘယ်လို ဆုတ်ခွာရမလဲဆိုတာ သင်ပေးဖို့ပဲ။ နားလည်လား"
မနေ့က အဖြစ်အပျက်က မက်ဆီမတ်စ်အတွက် သင်ခန်းစာ အကြီးအကျယ် ရစေခဲ့သည်။ သမိုင်းထဲက စပါတာကပ်စ် (Spartacus) ၏ ပုန်ကန်မှုတွင် အမြဲတမ်း နေရာပြောင်းရွှေ့နေရလေ့ရှိပြီး ရိက္ခာအဖွဲ့သည် ပစ္စည်းမျိုးစုံ သယ်ဆောင်ထားရသဖြင့် အနှေးကွေးဆုံး ဖြစ်နေတတ်သည်။ အကယ်၍ အဖွဲ့၏ စနစ်တကျ စုစည်းနိုင်မှုနှင့် အကျပ်အတည်း ရင်ဆိုင်နိုင်စွမ်းကို မမြှင့်တင်နိုင်ပါက ဤကဲ့သို့ နာကျင်ဖွယ် သင်ခန်းစာများကို ထပ်ခါတလဲလဲ ကြုံတွေ့ရဦးမည် ဖြစ်သည်။
သူ၏ သတိပေးချက်ကြောင့် ကျန်သူများလည်း ထိုအချက်ကို သဘောပေါက်သွားကာ အားလုံးက သဘောတူညီခဲ့ကြသည်။ ထိုစဉ် ဖလန်တီနပ်စ်ကလည်း ဝင်ပြောသည်— "တကယ်တော့ ရောမစစ်တပ်ထဲက အောက်ခြေ အလုပ်ကြမ်းသမား ကျွန်တွေတောင်မှ စစ်တပ်ရဲ့ ချီတက်မှုကို မနှောင့်နှေးစေဖို့အတွက် စစ်ပညာအချို့ကို မဖြစ်မနေ လေ့ကျင့်ကြရတာပဲ"
မက်ဆီမတ်စ်၏ သတိပေးချက်နှင့် ဖလန်တီနပ်စ်၏ ထပ်ဆင့်စကားများကြောင့် ကျန်ရှိသူများမှာ လေ့ကျင့်ရေး၏ အရေးပါမှုကို နားလည်သွားကြပြီး ဝန်လေးစွာ သဘောတူရာမှ တက်တက်ကြွကြွ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန် ဆုံးဖြတ်လိုက်ကြသည်။
"ဩော်... ဒါနဲ့ ဖလန်တီနပ်စ်" မက်ဆီမတ်စ်က တစ်ခုခုကို သတိရသွားဟန်ဖြင့် ဆက်ပြောသည်— "ပြီးခဲ့တဲ့ အချိန်တွေတုန်းက ငါ ရိက္ခာအဖွဲ့ကို ဒီနေ့ညလိုမျိုးပဲ စာသင်ပေးတယ်၊ အတွက်အချက် သင်ပေးတယ်၊ နောက်ပြီး ပုံပြင်တွေလည်း ပြောပြလေ့ရှိတယ်။ မင်းလည်း ဆရာတစ်ယောက်အဖြစ် သူတို့ကို ဗဟုသုတတွေ ဝေမျှပေးနိုင်မလား"
"ကျွန်တော်လား? ဆရာလုပ်ရမယ်?" ဖလန်တီနပ်စ်က အံ့သြသွားကာ လက်ခါပြရင်း— "အဲဒါတော့... ကျွန်တော် မလုပ်နိုင်ဘူး ထင်တယ်!" ဟု ငြင်းဆိုသည်။
"မင်း သေချာပေါက် လုပ်နိုင်ပါတယ်!" မက်ဆီမတ်စ်က အလေးအနက် တိုက်တွန်းသည်။ "မင်းမှာ ငါတို့တစ်ခါမှ မကြုံဖူးတဲ့ စစ်ရေးအတွေ့အကြုံတွေ အများကြီးရှိတယ်။ အဲဒီအတွေ့အကြုံတွေကို သုံးပြီး လေ့ကျင့်ရေးဆင်းတဲ့အခါ ဘာတွေကို သတိထားရမလဲ၊ စခန်းဆောက်တဲ့အခါ ဘာတွေက အဓိကကျသလဲ၊ တိုက်ပွဲမစခင် ဘာတွေ ပြင်ဆင်ထားသင့်သလဲ၊ နောက်ပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ကာကွယ်ရင်း ရန်သူကို ဘယ်လိုသတ်မလဲ... စတာတွေကို ပြောပြလို့ရတာပဲ။ မင်း ပါဝင်ခဲ့တဲ့ တိုက်ပွဲတစ်ခုအကြောင်းပဲ ဖြစ်ဖြစ်၊ မင်း ကြုံခဲ့ရတဲ့ ကျရှုံးမှုတစ်ခုအကြောင်းပဲ ဖြစ်ဖြစ် ဝေမျှပေးလို့ ရပါတယ်။ လူတိုင်းက မင်းပြောတာတွေကို စိတ်ဝင်တစား နားထောင်ပြီး အများကြီး သင်ယူနိုင်ကြလိမ့်မယ်လို့ ငါ ယုံကြည်တယ်!"